Hôm trước, tôi đang dọn quán thì cầm phải miếng vải bọc sofa mới tuột chỉ ở góc tựa lưng. Tôi ngồi nghĩ mãi mà chẳng hiểu ra sao: cùng là xưởng làm sofa ngoại thành Hà Nội, thế mà lần đầu tôi đặt một bộ sofa êm ru suốt 4 năm, lần thứ hai thì lại cọt kẹt chỉ sau 8 tháng. Tôi thắc mắc mình đã nhìn thiếu chỗ nào. Đáp án tôi tìm thấy ở chính mảnh vải này. Khi tìm hiểu sofa đẹp giá xưởng, bước đầu tiên của tôi là kiểm tra tận mắt từng đường kim mũi chỉ.
Soi miếng vải dưới nắng để biết xưởng có dám dùng vải thật không
Tôi vẫn thường nghĩ vải bọc sofa thì có gì mà phải soi. Mãi đến một lần tôi mang miếng vải vụn ra chỗ nắng gắt giơ lên ngược sáng. Lúc đó tôi mới thấy lớp vải mỏng dính lỗ dệt thưa thớt, thấy rõ từng ngón tay. Vải xưởng đầu tiên dày gấp rưỡi, mũi dệt khít lại, sờ tay vào thấy chắc. Đến lúc ấy tôi mới hiểu vì sao xưởng lớn ở Hà Nội thường để vải tốt ở tầng dưới chỉ dùng vải khổ rẻ cho tầng trên. Người mua toàn soi mặt ghế chứ mấy ai lật ra xem lớp lót bên trong. Từ lần đó, hễ vào xưởng nào tôi cũng xin một miếng vải thừa đem ra nắng soi trước khi đặt cọc.
Ngón tay day day lớp bông gòn và phát hiện ra thứ khiến sofa bị lún sau vài tháng
Có lần tôi được thợ mở khóa kéo lớp nệm để tận mắt thấy bên trong. Tôi day ngón tay vào lớp bông thì thấy nó lún xuống rồi trả lại chậm rì. Bông tái chế ép lại thì tay ấn vào cứng ngắc, không có độ đàn hồi. Ngược lại, bông mới nguyên khối thì mềm, ấn xuống từ từ nảy lên theo đúng lực tay. Tôi hiểu ra cùng độ dày 10 cm xưởng dùng bông kém sẽ bị lún chỉ sau 3 tháng ngồi. Chưa kể lò xo bị gãy do khung gỗ chập mỗi khi mình ngồi xuống tôi từng chứng kiến ở một xưởng. Ngồi lên nghe tiếng “cạch” là biết ngay khung có vấn đề. Vậy nên bây giờ hễ vào xưởng tôi đều xin sờ thử bông trước khi nói chuyện giá cả.
Cúi xuống nhìn chân ghế và nhớ lại lần tôi phát hiện xưởng làm khung bằng gỗ tạp
Có buổi chiều mưa tôi qua xưởng thứ hai thấy họ đang bọc nệm tôi cúi xuống xem chân ghế thấy gỗ loang lổ vân còn bốc mùi hăng hắc. Khung làm bằng gỗ xoan đào thì màu hồng nhạt, vân mịn gõ vào nghe tiếng “cộc cộc” đanh. Còn gỗ dăm ép nghe tiếng gõ bịch bịch, đục đục. Tôi nhớ lại lần sofa quán tôi bị lún vì khung gỗ ép bị mối sau đợt mưa ẩm kéo dài mà tôi chẳng hề hay biết. Thợ già ở đó mới chỉ tôi cách nhận biết xưởng uy tín là họ cho khách xem tận mắt phần khung xương chứ không giấu bên trong lớp nệm.
Nhìn vào lớp chỉ may ở mép sofa để đo tay nghề người thợ chứ không phải nhãn hiệu
Tôi từng cầm chiếc kim chọc vào đường chỉ may thì thấy chỉ có sợi bị đứt lìa dù chỉ tác động nhẹ. Xưởng cũ tôi từng đặt may chỉ kép chắc chắn kéo đến mấy cũng không đứt. Nhìn kỹ mũi chỉ ở đường viền tựa lưng và góc lượn tôi đếm ra 4–5 mũi mỗi cm thì biết ngay thợ làm kỹ. xưởng làm ẩu chỉ có 2–3 mũi một cm đường chỉ chùng, hở lông. Tôi nghiệm ra một điều đường kim mũi chỉ nói lên trình độ thợ chứ đâu phải nhãn hiệu bên ngoài. Tôi chỉ muốn khuyên mọi người thế này trước khi đặt sofa hãy tự thân đến xưởng xem họ may ráp thế nào vì chỉ nhìn đường chỉ là đã đoán được chất lượng bên trong. Bạn thử nghĩ mà xem một chỗ may đã cẩu thả thì khó mà làm kỹ phần khung phải không nào.